Son aylarda teknoloji dünyasında sessiz ilerleyen lakin tesiri süratle büyüyen önemli bir kriz yaşanıyor. Uzun yıllar ucuz ve kolay erişilebilir kabul edilen RAM, global ölçekte stratejik donanım haline geldi. Yapay zeka için kurulan dev bilgi merkezleri, bellek pazarındaki tüm istikrarları değiştirdi. Üreticiler taraf değiştirdi, fiyatlar tırmandı. Tesirler artık dizüstü bilgisayarlardan akıllı telefonlara kadar her alanda hissediliyor.
Kaynak 1, Kaynak 2
RAM fiyatları neden artıyor? Aslında karşılık kolay; yapay zeka bilgi merkezleri, RAM pazarını büsbütün dönüştürdü
Yapay zeka sistemlerinin çalışabilmesi için devasa bilgi merkezlerine gereksinim duyuluyor. Merkezlerin kalbinde ise yüksek bant genişliğine sahip bellekler yer alıyor. Son devirde klasik RAM üretimi, yüksek kâr getiren HBM yani High Bandwidth Memory teknolojisine kaydırıldı.
Samsung, SK Hynix ve Micron üzere dalın üç büyük üreticisi, toplam kapasitenin yaklaşık yüzde 20’sini tüketici eserlerinden çekerek yapay zeka merkezlerine yönlendirdi.
HBM teknolojisi, klasik belleklerden farklı olarak çiplerin yatay değil dikey halde istiflenmesiyle çalışıyor. Ortaya çıkan sonuç ise çok daha yüksek data transfer suratı ve çok daha fazla bellek kullanımı. Şimdiki yapay zeka GPU’ları, tek başına terabayt düzeyinde bellek tüketebiliyor. Data merkezlerinde yer alan binlerce kart düşünüldüğünde, tüketici elektroniği pazarı talep açısından geri planda kalıyor.
Fiyatlar aylar içinde katlandı, üretim ise talebi karşılayamıyor
Bellek piyasasındaki kırılma sayılara da yansıdı. DDR5 standardındaki DRAM çipleri, sadece üç ay içinde yaklaşık yüzde 300 oranında bedel kazandı. 2026’nın birinci yarısı için çeyrek bazda yüzde 50’ye varan ek artış beklentisi paylaşılıyor. Üretim artışı ise talep suratına yetişemiyor. TrendForce datalarına nazaran 2026 yılında bellek talebi yüzde 35 artarken arz tarafındaki büyüme yüzde 23 düzeyinde kalacak.
Dizüstü bilgisayar üreticileri maliyet baskısını açık formda lisana getirmeye başladı. Dell, Asus ve Lenovo üzere markalar yeni modeller için fiyat artışı planlarını duyurdu.
Çin pazarında Honor, tablet alımı için erken davranılması davetinde bulundu. Xiaomi ise tüm tablet serileri için fiyat güncellemesi açıkladı. Akıllı telefonlarda üretim maliyeti artışı yüzde 10 ile yüzde 25 ortasında değişiyor. Düşük segment modeller, krizden en sert etkilenen küme olarak öne çıkıyor.
Tüketici pazarı geri plana itildi
Micron, tüketici pazarında uzun yıllardır yer alan Crucial markasını kapatma kararı aldı. Şirket idaresi, yapay zeka odaklı bellek talebinin patlayıcı düzeye ulaştığını ve kaynakların daha kârlı alanlara yönlendirilmesi gerektiğini açık biçimde tabir etti.
Uzmanlara nazaran dizüstü bilgisayarlarda RAM maliyetinin toplam üretim içindeki hissesi yüzde 40 düzeyine yaklaştı. Üreticiler, orta segment aygıtlarda tekrar 8 GB RAM konfigürasyonlarına dönüş hazırlığı yapıyor. Ekran kartları tarafında da yeni artırım dalgalarının yolda olduğu belirtiliyor. Analistler, bellek fiyatlarında rahatlama beklentisi için 2027 sonrasına işaret ediyor.
Kaynak: Onedio
Bir yanıt bırakın